‘वेल्थ ट्रॅकर इंडिया रिपोर्ट’ (किंवा तत्सम वेल्थ रिपोर्ट्स) नुसार भारतातील संपत्ती निर्मिती आणि वितरणाबाबतची ताजी माहिती खालीलप्रमाणे आहे. प्रामुख्याने Hurun India आणि Knight Frank सारख्या संस्थांच्या २०२५-२६ च्या अहवालांमधील हे महत्त्वाचे निष्कर्ष आहेत:
१. श्रीमंतांच्या संख्येत मोठी वाढ
- अब्जाधीशांची संख्या: २०२६ च्या ताज्या आकडेवारीनुसार, भारतात आता ३०८ अब्जाधीश (Billionaires) आहेत. गेल्या एका वर्षात यात ५७ नवीन नावांची भर पडली आहे.
- मिलियनेअर हाउसहोल्ड्स: भारतात ८.७ लाखांहून अधिक अशी कुटुंबे आहेत ज्यांची संपत्ती ७ कोटी रुपयांपेक्षा जास्त आहे. २०२१ च्या तुलनेत यात ९०% वाढ झाली आहे.
२. संपत्तीचे केंद्रीकरण (Wealth Concentration)
- वरिष्ठ १%: भारताची एकूण ४०% संपत्ती केवळ १% श्रीमंत लोकांच्या हातात आहे.
- शीर्ष १०० व्यक्ती: भारतातील सर्वात श्रीमंत १०० व्यक्तींची एकूण संपत्ती २०२५ पर्यंत साधारण ८८ लाख कोटी रुपयांपर्यंत पोहोचली आहे.
३. मुख्य शहरे आणि राज्ये
- मुंबई: मुंबई हे भारताचे ‘अब्जाधीशांचे शहर’ म्हणून कायम आहे. येथे ९५ अब्जाधीश राहतात. विशेष म्हणजे, नवीन अब्जाधीश तयार करण्याच्या वेगात मुंबईने न्यूयॉर्क आणि लंडनलाही मागे टाकले आहे.
- महाराष्ट्र: १,७८,६०० मिलियनेअर कुटुंबांसह महाराष्ट्र राज्य देशात पहिल्या क्रमांकावर आहे.
- इतर शहरे: दिल्ली, बेंगळुरू आणि हैदराबाद ही शहरे देखील वेगाने संपत्ती निर्मितीची केंद्रे बनत आहेत.
४. गुंतवणुकीचे ट्रेंड्स
- क्षेत्र (Sectors): तंत्रज्ञान (Tech), आरोग्य (Healthcare) आणि वित्त (Finance) या क्षेत्रांतून सर्वाधिक नवीन श्रीमंत तयार होत आहेत.
- रिअल इस्टेट: रिअल इस्टेटमध्ये गुंतवणूक करण्याचा कल वाढला असून, विशेषतः कमर्शियल प्रॉपर्टी आणि लक्झरी रेसिडेन्शिअल मार्केटकडे श्रीमंतांचा ओढा आहे.
५. वाढती दरी (Wealth Gap)
अहवालात एका महत्त्वाच्या आव्हानाचा उल्लेख करण्यात आला आहे—ती म्हणजे वाढती आर्थिक दरी. जिथे एका बाजूला श्रीमंतांच्या संपत्तीत प्रचंड वाढ होत आहे, तिथे सर्वसामान्य कुटुंबांवरील कर्जाचे प्रमाण (Household Debt) देखील वाढताना दिसत आहे.
महत्वाची टीप: जर तुम्हाला एखाद्या विशिष्ट क्षेत्रातील (उदा. रिअल इस्टेट किंवा स्टॉक मार्केट) किंवा विशिष्ट वर्षाचा अधिक सविस्तर अहवाल हवा असेल, तर तसे नमूद करा.
