भारताचे दिग्गज मिग-२१ ६० वर्षांच्या सेवेनंतर निवृत्त

सहा दशकांहून अधिक काळ सेवा केल्यानंतर, भारतीय हवाई दल सप्टेंबरमध्ये त्यांचे पहिले सुपरसॉनिक जेट पूर्णपणे बंद करण्याची तयारी करत आहे.

भारतीय हवाई दलाने मिग २१ विमानांना निवृत्त केले आणि त्यांच्या ६० वर्षांच्या हवाई वर्चस्वाचा शेवटचा उड्डाण केला! चंदीगडमध्ये भारतीय हवाई दलाने २३ पँथर्स आणि ३ कोब्रा स्क्वॉड्रनना निरोप दिला, १९६३ पासून आतापर्यंत ७०० हून अधिक मिग २१ विमानांनी उड्डाण केले आहे. आता, एलसीए तेजस एमके१ए, एएमसीए स्टेल्थ फायटर आणि १४ नवीन जेट्स (राफेलला पसंती) हे विमान या मोहिमेचे नेतृत्व करत आहेत.

चंदीगड हवाई दल तळावर एका भव्य निरोप समारंभात मिग-२१ या महान विमान ताफ्याला निरोप देण्यात आला. एअर चीफ मार्शल एपी सिंग यांनी आज मिग-२१ च्या शेवटच्या उड्डाणाचे नेतृत्व केले.

भारतीय हवाई दलाच्या (IAF) वारसा वर्कहॉर्सने उलट्या ‘V’ कॉन्फिगरेशनमध्ये तीन विमानांच्या फॉर्मेशनमध्ये उड्डाण केले.

आयएएफच्या BAe हॉक Mk132 ट्रेनर विमानाने आणि सूर्य किरण अ‍ॅक्रोबॅटिक्स टीमने निरोप समारंभात युक्त्या सादर केल्या.

वॉटर कॅनन सलामीनंतर, प्रतिकात्मक हावभावात, एअर चीफ मार्शल यांनी विमानाचे फॉर्म ७०० लॉगबुक संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह यांना सुपूर्द केले, ज्यामुळे एका युगाचा अंत झाला.

अंतिम उड्डाण आणि फॉर्म ७०० हस्तांतरणानंतर, संरक्षणमंत्र्यांनी रशियन बनावटीच्या मिग-२१ च्या इतिहासावर आणि सहा दशकांपासून देशाची सेवा कशी केली आहे यावर भाष्य केले. ते म्हणाले की मिग-२१ ने गेल्या काही वर्षांत अनेक शौर्यपूर्ण कामगिरी पाहिली आहे आणि अनेक युद्धे आणि मोहिमांमध्ये महत्त्वाची भूमिका बजावली आहे.

“… १९७१ च्या युद्धापासून ते कारगिल संघर्षापर्यंत, किंवा बालाकोट हवाई हल्ल्यापासून ते ऑपरेशन सिंदूरपर्यंत, असा एकही क्षण आला नाही जेव्हा मिग-२१ ने आपल्या सशस्त्र दलांना प्रचंड ताकद दिली नाही,” असे श्री. सिंह म्हणाले.

फॉर्म ७०० हा लढाऊ विमानाचा तांत्रिक नोंदी आहे. त्यात देखभाल, तांत्रिक समस्या आणि यंत्रसामग्री किंवा घटकांमधील बिघाड यांचा संपूर्ण रेकॉर्ड असतो. फॉर्म ७०० लढाऊ विमान सेवेत असताना त्यात ठेवला जातो.

फॉर्म ७०० हस्तांतरित करणे हे विमानाच्या निवृत्तीचा शिक्का मानला जातो, जो अधिकृतपणे सेवा नोंदींमधून काढून टाकतो.