एफएसएसएआयने केले ‘चहा’ या शब्दाच्या वापराबाबतचे नियम कडक

भारताच्या अन्न सुरक्षा नियामक संस्थेने ‘चहा’ या शब्दाच्या वापराबाबतचे नियम अधिक कठोर केले असून, केवळ कॅमेलिया सिनेन्सिस वनस्पतीपासून बनवलेल्या उत्पादनांनाच ‘चहा’ असे लेबल लावता येईल, असे स्पष्ट केले आहे.

भारतीय अन्न सुरक्षा आणि मानक प्राधिकरणाने (FSSAI) एका निर्देशात म्हटले आहे की, अनेक अन्न व्यवसाय चालक कॅमेलिया सिनेन्सिसपासून बनवलेल्या नसलेल्या हर्बल इन्फ्युजन आणि वनस्पती-आधारित पेयांसाठी ‘चहा’ या शब्दाचा गैरवापर करत आहेत. नियामक संस्थेने म्हटले आहे की, ही प्रथा ग्राहकांची दिशाभूल करणारी आहे आणि अन्न सुरक्षा आणि मानक कायदा, २००६ अंतर्गत ही गैर-ब्रँडिंग मानली जाते.

FSSAI ने नमूद केले आहे की, ‘रूइबोस टी’, ‘हर्बल टी’ आणि ‘फ्लावर टी’ यांसारखी उत्पादने चहाच्या रोपापासून बनवलेली नसतानाही बाजारात विकली जात आहेत.

अशा उत्पादनांची चहाची कायदेशीर व्याख्या पूर्ण होत नाही आणि म्हणूनच त्यांचे विपणन या शब्दाचा वापर करून केले जाऊ शकत नाही, असे प्राधिकरणाने स्पष्ट केले आहे.

विद्यमान नियमांनुसार, केवळ कॅमेलिया सिनेन्सिसपासून तयार केलेले पेयच चहा म्हणून पात्र ठरते. यामध्ये ग्रीन टी, कांगडा टी आणि इन्स्टंट टी यांसारख्या प्रकारांचा समावेश आहे. इतर वनस्पती, औषधी वनस्पती किंवा फुलांपासून बनवलेली पेये या श्रेणीत येत नाहीत.

नियामक संस्थेने सर्व अन्न व्यवसाय चालकांना – ज्यात उत्पादक, पॅकर, विक्रेते, आयातदार, विक्रेते आणि ई-कॉमर्स प्लॅटफॉर्म यांचा समावेश आहे – कॅमेलिया सिनेन्सिसपासून बनवलेल्या नसलेल्या उत्पादनांसाठी ‘चहा’ या शब्दाचा वापर प्रत्यक्ष किंवा अप्रत्यक्षपणे थांबवण्याचे निर्देश दिले आहेत.

याचे पालन न केल्यास, अन्न सुरक्षा कायद्यांचे उल्लंघन मानले जाईल, असा इशाराही देण्यात आला आहे.

FSSAI ने राज्य अन्न सुरक्षा प्राधिकरणांनाही या निर्देशाची काटेकोरपणे अंमलबजावणी करण्याचे आणि ऑफलाइन व ऑनलाइन दोन्ही प्लॅटफॉर्मवर योग्य लेबलिंग नियमांचे पालन केले जाईल याची खात्री करण्याचे निर्देश दिले आहेत.

या निर्णयामुळे ग्राहकांचा गोंधळ टाळण्यास आणि अन्न व पेयांच्या लेबलिंगमध्ये पारदर्शकता सुनिश्चित करण्यास मदत होईल, असे तज्ञांनी म्हटले आहे.

–आयएएनएस