नाशिक आणि संपूर्ण महाराष्ट्रातील क्रीडाप्रेमींसाठी एक अत्यंत आनंदाची आणि मोठी बातमी आहे! सद्गुरू जग्गी वासुदेव यांच्या ‘ईशा आऊटरीच’ (Isha Outreach) तर्फे आयोजित केला जाणारा भारतातील सर्वात मोठा ग्रामीण क्रीडा उत्सव ‘ईशा ग्रामोत्सव’ (Isha Gramotsav) यावर्षी पहिल्यांदाच महाराष्ट्रात दाखल झाला असून नाशिकसह राज्यातील विविध भागांत याचे सामने रंगणार आहेत.
आतापर्यंत प्रामुख्याने दक्षिण भारतात धुमाकूळ घालणारा हा उत्सव यावर्षी आपल्या १८ व्या आवृत्तीसह उत्तर आणि पश्चिम भारतात विस्तारला आहे.
या महोत्सवाच्या महाराष्ट्र आणि नाशिकमधील आयोजनाबाबतची सविस्तर बातमी खालीलप्रमाणे आहे:
🏐 खेळांचे स्वरूप आणि नियम
ग्रामीण भागातील प्रतिभेला वाव देण्यासाठी आणि खेळाडूंना प्रोत्साहन देण्यासाठी या महोत्सवात काही कडक व महत्त्वाचे नियम ठेवण्यात आले आहेत:
पुरुषांसाठी व्हॉलीबॉल (Volleyball) आणि महिंसांसाठी थ्रोबॉल (Throwball) या दोन मुख्य खेळांचे आयोजन केले जात आहे.
कडक नियम: संघातील प्रत्येक खेळाडू हा त्याच ग्रामपंचायतीचा रहिवासी असणे अनिवार्य आहे.
व्यावसायिक खेळाडूंना बंदी: या स्पर्धेत कोणत्याही व्यावसायिक (Professional) खेळाडूला खेळण्याची परवानगी नाही. यामुळे केवळ गावातील स्थानिक तरुणांनाच आपली कला दाखवण्याची सुवर्णसंधी मिळणार आहे.
📅 स्पर्धांचे टप्पे आणि वेळापत्रक
या भव्य महोत्सवाचे सामने जुलै २०२६ च्या दुसऱ्या आठवड्यापासून सुरू झाले आहेत. ही स्पर्धा एकूण तीन टप्प्यांत पार पडत आहे:
क्लस्टर पातळी (Cluster Level): सुरुवातीला नाशिकमधील विविध तालुक्यांतील गावांमधे स्थानिक पातळीवर सामने होतील.
विभागीय पातळी (Divisional Rounds): क्लस्टरमधील विजेते संघ विभागीय पातळीवर आमनेसामने येतील.
ग्रँड फिनाले (Grand Finale): राज्य आणि राष्ट्रीय पातळीवरील अंतिम विजेतेपदासाठी महामुकाबला खेळवला जाईल.
💰 १ कोटींपेक्षा जास्त रुपयांचे भव्य बक्षीस पूल
ग्रामीण खेळाडूंना मोठी प्रेरणा मिळावी म्हणून ईशा फाउंडेशनने यावर्षी १ कोटी रुपयांपेक्षा जास्त रकमेचे भव्य बक्षीस पूल (Prize Pool) ठेवले आहे:
अंतिम विजेता संघ (व्हॉलीबॉल आणि थ्रोबॉल): प्रत्येकी ₹५ लाख.
उपविजेता संघ (Runner-up): प्रत्येकी ₹३ लाख.
तिसरे व चौथे स्थान: अनुक्रमे ₹१ लाख आणि ₹५० हजार.
याशिवाय क्लस्टर आणि विभागीय पातळीवरही रोख बक्षिसे दिली जात आहेत. तसेच दिव्यांग खेळाडूंसाठी ‘पॅरालिम्पिक श्रेणी’ (Paralympic Category) अंतर्गत विशेष पुरस्कार राखीव ठेवण्यात आले आहेत.
सांस्कृतिक सोहळा: खेळांसोबतच नाशिक आणि महाराष्ट्रातील स्थानिक लोककला, पारंपारिक नृत्ये, संगीत आणि अस्सल महाराष्ट्रीयन ग्रामीण खाद्यपदार्थांची रेलचेलही या महोत्सवादरम्यान पाहायला मिळणार आहे. केंद्रीय क्रीडा मंत्रालयाच्या ‘फिट इंडिया’ (FIT India) मोहिमेचाही याला पाठिंबा आहे.
नाशिकमधील ग्रामीण भागातील तरुणांसाठी आपले क्रीडा कौशल्य राष्ट्रीय पातळीवर नेण्याची ही एक ऐतिहासिक संधी ठरत आहे.




