भारताच्या ८० व्या स्वातंत्र्यदिनानिमित्त (१५ ऑगस्ट २०२६) लाल किल्ल्यावरून देशाला संबोधित करताना पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी मांडलेले प्रमुख आणि ठळक मुद्दे :
१. विकसित भारत २०४७ संकल्प
लहान स्वप्ने न पाहता मोठी ध्येये ठेवून २०२७ ते २०४७ या काळात भारताला ‘विकसित राष्ट्र’ बनवण्याचा १४० कोटी देशवासीयांचा महासंकल्प स्पष्ट केला.
गेल्या १२ वर्षांत २५ कोटी जनता गरिबीतून बाहेर आली असून भारत ही जगातील सर्वाधिक वेगाने वाढणारी अर्थव्यवस्था ठरली आहे.
२. विकासाची ‘शक्तीची सप्तधारा’ (७-सूत्री रोडमॅप)
उत्पादन (Manufacturing): स्थानिक उत्पादनाला गती देऊन भारताला जागतिक मॅन्युफॅक्चरिंग हब बनवणे.
कृषी आणि अन्न प्रक्रिया: शेती उत्पादनांची निर्यात वाढवणे आणि भरडधान्ये (Millets), फळे, मसाले यांना जागतिक ब्रँड बनवणे.
तंत्रज्ञान व नवोपक्रम: सेमीकंडक्टर आणि AI क्षेत्रातील स्वावलंबनावर भर.
गतिशक्ती: पायाभूत सुविधांची जलद उभारणी.
संरक्षण शक्ती: संरक्षण उत्पादनात स्वदेशीकरणास प्राधान्य.
हरित व निळी अर्थव्यवस्था (Green & Blue Economy): ऊर्जा सुरक्षा आणि सागरी संसाधनांचा पुरेपूर वापर.
सॉफ्ट पॉवर: योग, आयुर्वेद, संस्कृती आणि पर्यटनाच्या माध्यमातून जागतिक ओळख अधिक मजबूत करणे.
३. तरुण (Gen-Z) आणि शिक्षणासाठी घोषणा
स्पर्धा परीक्षांच्या तयारीसाठी विद्यार्थ्यांवरील कोचिंग क्लासेसचा आर्थिक ताण कमी करण्यासाठी मोफत डिजिटल/ऑनलाइन कोचिंगची घोषणा.
तरुणांना राष्ट्र उभारणीत दररोज १-२ तास देण्याचे आवाहन.
४. ऊर्जा सुरक्षा आणि ‘समुद्र मंथन’
भारताची कच्च्या तेलावरील अवलंबित्व कमी करण्यासाठी आणि सागरी भागात नवीन ऊर्जेचे साठे शोधण्यासाठी किनारे खुले केले असून ‘समुद्र मंथन’ अंतर्गत ₹८५,००० कोटींच्या गुंतवणुकीचा संकल्प.
२०४७ पर्यंत १०० गिगावॅटचे स्वच्छ ऊर्जेचे ध्येय.
५. शेतकरी कल्याण
जागतिक बाजारात खतांच्या किमती वाढलेल्या असतानाही भारतीय शेतकऱ्यांना स्वस्त दरात (उदा. युरिया ₹३०० आणि DAP ₹१,३५०) उपलब्ध करून दिल्याची ग्वाही.
६. क्रीडा क्षेत्र (ऑलिम्पिक ध्येय)
आगामी आंतरराष्ट्रीय ऑलिम्पिक स्पर्धांच्या पार्श्वभूमीवर देशभरातील शाळांमधून ५ ते १५ वयोगटातील प्रतिभावान खेळाडू शोधून त्यांना विशेष प्रशिक्षण देण्याची मोहीम.
(या वर्षीच्या सोहळ्यात पहिल्यांदाच ध्वजारोहणापूर्वी लाल किल्ल्यावर ‘वंदे मातरम्’ची धून वाजवण्यात आली होती).
