व्हॉट्सॲपवरील युझरनेम फीचरमुळे ऑनलाइन फसवणूक आणि फिशिंग वाढू शकते: केंद्र सरकार

केंद्र सरकारने भारतात व्हॉट्सॲपवर प्रस्तावित ‘युझरनेम’ फीचर सुरू करण्यासंदर्भात ‘मेटा’ला नोटीस बजावली आहे. या फीचरमुळे ऑनलाइन फसवणूक, फिशिंग, डिजिटल अटकेचे घोटाळे आणि बनावट ओळख निर्माण करण्याचा धोका वाढू शकतो, अशी चिंता व्यक्त करण्यात आली आहे.

या नोटीसमध्ये सरकारने म्हटले आहे की, हे फीचर व्यक्ती, सरकारी संस्था, वित्तीय संस्था आणि इतर विश्वसनीय संस्थांच्या नावांसारखी दिसणारी युझरनेम वापरू देत असल्यामुळे, “बनावट ओळख निर्माण करणे आणि ओळख बनावट करणे” (इम्परसोनेशन आणि आयडेंटिटी स्पूफिंग) शक्य होऊ शकते.

“असे वाटते की, हे फीचर वाईट हेतू असलेल्या लोकांना पीडितांना संपर्क साधण्यास आणि संदेश पाठवण्यास सक्षम करून, ऑनलाइन फसवणूक, फिशिंग, डिजिटल अटकेचे घोटाळे आणि बनावट ओळख निर्माण करण्याच्या हल्ल्यांच्या घटनांमध्ये लक्षणीय वाढ करू शकते. याव्यतिरिक्त, हे फीचर खऱ्या व्यक्ती किंवा संस्थांच्या नावांसारखीच दिसणारी युझरनेम वापरण्याची परवानगी देऊन, व्यक्ती, सार्वजनिक प्राधिकरणे, वित्तीय संस्था आणि सरकारी संस्थांची बनावट ओळख निर्माण करण्यासह, बनावट ओळख निर्माण करणे आणि ओळख बनावट करणे सुलभ करू शकते,” असे या नोटीसमध्ये म्हटले आहे.

सायबर गुन्हेगारीला संभाव्यतः चालना देऊ शकणारे एक फीचर सादर केल्याबद्दल, माहिती तंत्रज्ञान कायदा, २०००, माहिती तंत्रज्ञान (मध्यस्थ मार्गदर्शक तत्त्वे आणि डिजिटल मीडिया आचारसंहिता) नियम, २०२१ आणि इतर लागू कायद्यांनुसार नियामक कारवाई का सुरू करू नये, याचे स्पष्टीकरण देण्याचे निर्देश सरकारने मेटाला दिले आहेत.

या नोटीसमध्ये मेटाला सहाय्यक कागदपत्रांसह तीन दिवसांच्या आत सविस्तर स्पष्टीकरण सादर करण्यास सांगितले आहे. तसेच, सरकारसोबतची चर्चा समाधानकारकरीत्या पूर्ण होईपर्यंत हे फीचर भारतात सुरू न करण्याचे निर्देशही कंपनीला दिले आहेत.

मेटाच्या मते, युझरनेम हे एक ऐच्छिक आणि अद्वितीय ओळखचिन्ह आहे, जे ‘@’ या चिन्हाने सुरू होते (उदाहरणार्थ, @Name123) आणि वापरकर्त्याचा फोन नंबर उघड न करता त्याला मेसेज पाठवण्यासाठी किंवा कॉल करण्यासाठी याचा वापर केला जाऊ शकतो.

कंपनीने म्हटले आहे की, युझरनेम हे वापरकर्त्याच्या डिस्प्ले नेमपेक्षा वेगळे असते, जे अद्वितीय असणे आवश्यक नाही. ज्या वापरकर्त्यांचे फोन नंबर कॉन्टॅक्टच्या ॲड्रेस बुकमध्ये सेव्ह केलेले नाहीत, त्यांच्यासाठी डायरेक्ट मेसेज, ग्रुप चॅट आणि कॉल्समध्ये फोन नंबरऐवजी डीफॉल्टनुसार युझरनेम दिसेल.

मेटाने असेही म्हटले आहे की प्रत्येक युझरनेम एकाच खात्यासाठी अद्वितीय असेल आणि व्यवसाय, सरकारी संस्था व सार्वजनिक व्यक्तींसाठी राखीव असलेल्या युझरनेमवर इतर वापरकर्ते दावा करू शकणार नाहीत.

या प्रस्तावित वैशिष्ट्याचा उद्देश फोन नंबर शेअर न करता संवाद साधण्याची परवानगी देऊन वापरकर्त्यांना अधिक गोपनीयता प्रदान करणे आहे. तथापि, सरकारने अशी चिंता व्यक्त केली आहे की, पुरेशा सुरक्षा उपायांशिवाय, याचा गैरवापर बनावट ओळख आणि इतर प्रकारच्या सायबर फसवणुकीसाठी केला जाऊ शकतो.

-एएनआय