पोलीस हुतात्मा दिन: कर्तव्याच्या वेदनेवर देशप्रेमाची फुंकर
प्रत्येक वर्षी २१ ऑक्टोबर हा दिवस संपूर्ण भारतात ‘पोलीस हुतात्मा दिन’ (Police Commemoration Day) म्हणून अत्यंत आदराने आणि निष्ठेने पाळला जातो. आपल्या देशाची अंतर्गत सुरक्षा, कायदा आणि सुव्यवस्था अबाधित राखण्यासाठी अहोरात्र झटणाऱ्या, प्रसंगी प्राणांची आहुती देणाऱ्या शूरवीर पोलिसांच्या बलिदानाचे स्मरण करण्याचा हा दिवस आहे.
दिनाचा इतिहास आणि पार्श्वभूमी
या दिवसाचा इतिहास एका अत्यंत शौर्यपूर्ण आणि दुःखद घटनेशी जोडलेला आहे. २१ ऑक्टोबर १९५९ रोजी, लडाखमधील कडक थंडीत आणि दुर्गम भागात, भारताच्या केंद्रीय राखीव पोलीस दलाच्या (CRPF) एका छोट्या गस्ती पथकावर चिनी सैन्याने अचानक घात लावून हल्ला केला.
या असमान युद्धात भारताच्या वीर जवानांनी अतुलनीय पराक्रम गाजवला. प्रचंड गोळीबार आणि संकटाचा सामना करत या रणवाकुड्यांनी देशाच्या सीमांचे रक्षण करताना आपले प्राण गमावले. या चकमकीत आपले १० पोलीस जवान हुतात्मा झाले. त्यांच्या या सर्वोच्च बलिदानाच्या स्मरणार्थ आणि देशसेवे during प्राण पणाला लावणार्या प्रत्येक पोलीस कर्मचाऱ्याचा गौरव करण्यासाठी १९६० पासून दरवर्षी २१ ऑक्टोबर हा दिवस ‘पोलीस हुतात्मा दिन’ म्हणून पाळला जातो.
पोलिसांचे कर्तव्य आणि सामाजिक बांधिलकी
आपण जेव्हा आपल्या घरांमध्ये सुरक्षित झोपतो, सण-उत्सव आनंदात साजरे करतो किंवा निर्भयपणे फिरतो, तेव्हा त्या सुरक्षिततेच्या पाठीमागे पोलिसांचा मोठा त्याग असतो. कडक ऊन, मुसळधार पाऊस, भयानक थंडी किंवा जीवघेण्या आपत्ती असोत; पोलीस दल सदैव आपल्या रक्षणासाठी तत्पर असते.
* आपत्कालीन परिस्थिती: नैसर्गिक आपत्ती असो, दंगली असोत किंवा महामारीसारखे संकट, पोलीस कर्मचारी स्वतःच्या कुटुंबाचा विचार न करता जनतेच्या मदतीसाठी धावून जातात.
* दहशतवाद व गुन्हेगारी नियंत्रण: देशातील अंतर्गत सुरक्षा धोक्यात आणणाऱ्या समाजकंटकांशी आणि दहशतवाद्यांशी दोन हात करताना अनेक पोलिसांना वीरमरण आले आहे.
हुतात्म्यांना खरी श्रद्धांजली
पोलीस हुतात्मा दिनी मुंबईतील राष्ट्रीय पोलीस स्मारक किंवा प्रत्येक पोलीस मुख्यालयात हुतात्म्यांना मानवंदना दिली जाते. शस्त्रे खाली वाकवून, दोन मिनिटे मौन पाळून त्या शूर वीरांना आदरांजली वाहण्यात येते.
परंतु, या शूरवीरांना खरी आणि अर्थपूर्ण श्रद्धांजली तेव्हाच ठरेल, जेव्हा आपण एक सुजाण नागरिक म्हणून कायद्याचा आदर करू, पोलिसांना त्यांच्या कर्तव्यपालनात सहकार्य करू आणि समाजात शांतता व सलोखा टिकवून ठेवण्यासाठी हातभार लावू.
ज्यांनी आपल्या रक्ताने देशाची माती भिजवली आणि कर्तव्यासाठी हसत-हसत बलिदान दिले, त्या सर्व अमर हुतात्म्यांना मानाचा मुजरा!
“जे देशासाठी लढले, जे कर्तव्यावर मरण पावले, त्यांच्या तेजाची गाथा, सदैव आमच्या स्मरणात राहील.”
संपादक: शिरीष प्रभाकर चव्हाण : The Sapiens News




